15-01-10

KUNSTVEREIN : VERENIGING VAN KUNSTMINNERS


Het fenomeen is in Duitsland wijdverbreid en kent een lange traditie. En sinds kort is er ook één in Amsterdam: een Kunstverein.
Amsterdam heeft sinds drie maanden een nieuwe plek voor beeldende kunst. Geen galerie, geen kunstenaarsinitiatief, maar een vereniging met een ledenstructuur. Een salon, gevestigd in een statig, negentiende-eeuws appartement in de Ruyschstraat.
De vereniging is opgezet naar Duits voorbeeld door tentoonstellingsmakers Krist Gruijthuijsen (1980) en Maxine Kopsa (1972). Het tweetal wil met de vereniging een programma bieden met tentoonstellingen, lezingen en publicaties.
Gruijthuijsen: ''Het systeem van een Kunstverein is oorspronkelijk voor mensen die van kunst houden en die daarin willen investeren. In Duitsland discussieert men of het systeem nog wel urgent is. Wij hebben besloten de term hier onvertaald te introduceren, om te onderzoeken of het in een andere context vorm kan krijgen.''
Kopsa: ''We werden aanvankelijk vooral gebeld door Duitsers die wilden weten hoe dat zat, een Kunstverein in Amsterdam.''
Op basis van de Amsterdamse vestiging volgen ook andere niet-Duitse steden. Volgens het franchisemodel is al een ruimte in New York geopend. Binnenkort volgen Milaan en Istanboel. Gruijthuijsen: ''Daarom heet het ook Kunstverein en niet Kunstverein Amsterdam. Het gaat om het woord dat een merk wordt, zoals een papieren zakdoekje een kleenex werd.''
De Amsterdamse kunstwereld reageerde enthousiast op het initiatief. Na een ledenwerfdag met besloten performances in het Amstel Hotel en bij Kunstverein zelf begon het balletje te rollen. In drie maanden konden Kopsa en Gruijthuijsen meer dan tweehonderd leden noteren. Kunstverein is overigens niet alleen toegankelijk voor leden. Iedereen is welkom om tentoonstellingen te bezoeken en discussies bij te wonen.
Kunstverein ontvangt geld van het SNS Reaal fonds en de Mondriaan Stichting, maar die subsidie is volgens hen niet essentieel. De basis wordt gevormd door de steun van de leden. Gruijthuijsen: ''Het is ook zelforganisatie. Dat je iets opbouwt, kijkt hoe mensen reageren en onderzoekt wat de urgentie is om een gemeenschap te creëren in Amsterdam. Veel gesubsidieerde instanties willen een zo groot mogelijk publiek bereiken, maar eigenlijk worden ze niet gesteund door een echte gemeenschap.''
Kopsa: ''Tot een paar jaar geleden had je het gevoel dat er genoeg was. Maar sinds het Stedelijk Museum en De Appel dicht zijn, groeit de behoefte aan goede, geconcentreerde tentoonstellingen. Dat we zo snel zoveel leden hebben gekregen bevestigt ons in het idee dat we niet helemaal gek bezig zijn.''
Het jonge instituut opende met een tentoonstelling van de conceptuele kunstenaar Ian Wilson, die in de jaren zestig bekend werd met abstracte schilderijen en objecten en die later de discussie als kunstvorm introduceerde. Ook organiseerde Kunstverein een avond waarop bezoekers onder hypnose konden worden gebracht.
Op dit moment is in de ruimte van Kunstverein een tentoonstelling te zien van de Engelse kunstenaar Adam Pendleton. De expositie bestaat uit abstracte beelden en taalwerken. Binnenkort lanceert het nieuwe instituut ook een eigen tijdschrift, met louter bijdragen die onder pseudoniem worden gepubliceerd. ''Geen kunstblad maar een clubblad, gestencild maar wel heel mooi vormgegeven.''
Elke bezoeker aan Kunstverein krijgt bij binnenkomst een persoonlijke rondleiding door Gruijthuijsen of Kopsa. Gruijthuijsen: ''We willen het contact heel persoonlijk houden. Kunstverein speelt zich af op de scheidslijn tussen privé en publiek. Het gaat hier niet zoals bij veel galeries. Mensen komen binnen, krijgen een persberichtje en gaan na tien minuten weer weg. Dat is een situatie die wij totaal niet ambiëren. Het gaat om de kwaliteit van de bezoeker en niet om de kwantiteit.''
Kopsa: ''We hoeven ook geen duizend leden. We kunnen toch maar 45 mensen tegelijk in onze ruimte kwijt. Zoveel wijnglazen hebben we trouwens ook niet.'' (KEES KEIJER)
Kunstverein, Ruyschstraat 4- III, Amsterdam.

Website : Kunstverein

Bron/Source : Het Parool